الراغب الأصفهاني ( مترجم : غلامرضا خسروى حسينى )
295
المفردات في غريب القرآن ( مفردات الفاظ قرآن با تفسير لغوى و ادبى قرآن ) ( فارسى )
اينچنين معنى به صورت صفت و ظرف مكان ، هر دو به كار مىرود و اصل آن مصدر است . و گفت : ( فِي سَواءِ الْجَحِيمِ - 55 / صافّات ) و ( سَواءَ السَّبِيلِ - 108 / بقره ) و ( فَانْبِذْ إِلَيْهِمْ عَلى سَواءٍ - 58 / انفال ) يعنى عدالت در داورى و حكم ، و همينطور آيات : ( إِلى كَلِمَةٍ سَواءٍ بَيْنَنا وَ بَيْنَكُمْ - 64 / آل عمران ) و ( سَواءٌ عَلَيْهِمْ أَ أَنْذَرْتَهُمْ أَمْ لَمْ تُنْذِرْهُمْ - 6 / بقره ) ( سَواءٌ عَلَيْهِمْ أَسْتَغْفَرْتَ لَهُمْ - 6 / منافقون ) و ( سَواءٌ عَلَيْنا أَ جَزِعْنا أَمْ صَبَرْنا - 21 / ابراهيم ) يعنى : هر دو امر جزع كردن يا پايدارى مساوى است و سودى به حال ما ندارد . و ( سَواءً الْعاكِفُ فِيهِ وَ الْبادِ - 25 / حجّ ) ( اشاره به شرايط و احكام مسجد الحرام است كه مىگويد : براى ساكنين آنجا و مسافرين به آنجا يكسان و برابر است و هيچكس حقّ ممانعت ديگران را براى زيارت آنجا ندارد ) . سِوًى و سَوَاء - به معنى ( غير ) به كار مىرود ، شاعر گويد : فلم يبق منها سوى هامد يعنى : ( چيزى از آنها غير از خشكيده و پوسيدهء خاموش باقى نماند ) و ديگرى گويد : و ما قصدت من اهلها لسوائكا يعنى : ( از اهل آنجا به غير از تو كسى آن را قصد نكرده است ) . عندى رجل سِوَاكَ : غير از تو و به جاى تو ، كسى نزد من نيست . و - السِّىّ : مساوى و يكسان ، مثل - عدل و معادل - و - قتل و مقاتل . مىگويى : سِيَّان زيد و عمرو : زيد و عمرو مساوى و برابرند ، جمع - سِىّ - أَسْوَاء است مثل - نقض و انقاض . قوم أَسْوَاء و مُسْتَوُون : مردمى يكسانند . مساواة : در چيزهاى با ارزشى كه معمول و متعارف است ، مىگويند : هذ الثّوب